«ІЗДЕНІС ПЕН ЕЛІКТЕУДІҢ МӘНІН АЙҚЫНДАҒАН НАҚТЫ ТҮСІНДІРМЕ» атты жаңа кітап жарыққа шықты

      IHSAN Ғылым және мәдениет орталығы заманауи оқырманға сенім, әдіснама және құқық тақырыптарын бір арнаға тоғыстырған жаңа еңбегін ұсынады: «Ізденіс пен еліктеудің мәнін айқындаған нақты түсіндірме». Кітап – уахи мен ақыл, шариғат пен заң, руханият пен қоғам арасындағы тепе-теңдікті айқындап, дінді түсінудің мөлдір өлшемдерін ұсынады.

Неге маңызды?

Қазіргі ақпарат тасқынында дін атынан айтылған әр пікірге еріп кету оңай. Бұл еңбек уахиға (Құран мен мутауатир Сүннетке) сүйенуді негізгі өлшем етіп қояды, ал тақлид (соқыр еліктеу) пен дәлелсіз даукестікке ғылыми өлшеммен тежеу қояды. Мақсат – сенім мен амалда айқын негіз, қоғамда ынтымақ пен жауапкершілік қалыптастыру.

Кітап не дейді? (қысқа шолу)

  • Муқаддима: еңбектің жазылу себебі, құрылымы және өзектілігі.
  • I бөлім – Дәлел және шекара:
    Құран–Сүннеттің орны; ижма түсінігі; «захир–батин» жөніндегі риуаяттарды екшеу; «һуруф муқаттаға» мен мүташаббих аяттарды талдау; рухани тәжірибе, түс жору, ишаралар мен илһамның дәлел болмайтыны; хронографиялық, астрологиялық, алхимиялық «мәліметтердің» ғылыми өлшемі.
  • II бөлім – Тақлид және еркін ой:
    Тақлидтің білімге перде болуы; ұлы имамдардың соқыр еліктеуге ескертуі; Құран–Сүннетті ұғынудың фақиһ кітаптарын жаттаудан жеңілірек екені; қияс пен истихсанның шариғи орны; Пайғамбар (с.а.с.) дәуіріндегі толық дінге қосып-алуды тоқтату; дінді философиялық теорияға айналдырудың зияны.
  • III бөлім – Усул мен фуруғтың өлшемі:
    Сенімде мүташаббихке тереңдеп дауласпау; сахабалар жолы; насх, «Лә юс’әлу амма яфъал» аятының ұлық мәні; шариғи/саяси/соттық үкімдер; үш талақ, мұта, истихсан сияқты даулы тақырыптарға хикметпен қарау.
  • IV бөлім – Мәзһабтарды телу (тельфик):
    Ханафиліктің өзге үш мәзһабпен үйлесімі; «бір ижтиһадты басқа ижтиһад жоймайды» қағидасы; тельфиктің шарттары мен шекарасы.
  • V бөлім – Ижтиһад есігі:
    Мүжтәһидтің шарттары, түрлері; «есіктің жабылуы/жабылмауы» мәселесіне салмақты талдау.
  • VI бөлім – Шәръ және заң:
    Шариғат пен заңның айырмасы; билік иелерінің (вәзъ-ы қанун) өкілеті мен шектеуі; қоғам игілігі үшін нормаларды жүйелеу.
  • Қорытынды – «Әқсам-ы Әрбаа»:
    Ислам үкімдері төрт салаға жіктеледі: Сенім, Ғибадат, Ахлақ, Мұғамалат. Біріншісінде тақлид жүрмейді; ғибадат толық бекітілген; халал–харамда нұсқа айқын болса, қарсылық жоқ; ал қоғамдық мәмілелер – ижтиһад пен истинбат өрісі.

Кімдерге пайдалы?

  • Дінтанушылар мен теологтарға – методологиялық карта;
  • Қызмет атқарушы имам–теологтарға – насихат пен фәтуада өлшем;
  • Студент пен оқырманға – сенім мен амалдағы айқын бағдар;
  • Қоғамтанушылар мен заңгерлерге – шәръ–заң арақатынасының тұнық түсіндірмесі.

Түйін: Кітап дінді дауға емес, дәлелге; өресіз еліктеуге емес, саналы ізденіске шақырады.

Instagram Facebook Youtube
  • Сұхбаттар
  • Іс-шаралар
  • Кітаптар
  • Қазақстан теологтер клубы
  • Медиа
  • Ынтымақтастық
  • Соңғы жаналықтар
  • Мақалалар